Stare Miasto Pragi przyciąga co roku miliony turystów. Oczywiście, zobaczyć legendarne Praskie Orloj, przejść się Drogą Królewską i tajemniczymi uliczkami, zajrzeć do licznych świątyń, zjeść trdelník. Znaleźć mieszkanie astronoma Johannesa Keplera albo zdobyć wiedzę w dawnej rezydencji jezuitów Klementinum. W końcu usiąść w jakiejś przytulnej restauracji i odpocząć, obserwując, jak inni turyści spieszą się, aby zdążyć zobaczyć wszystkie atrakcje Starego Miasta.
Początki Starego Miasta
Stare Miasto, czyli Staré Město, powstało na miejscu różnych osiedli położonych przy szlakach handlowych. Po raz pierwszy wspomina się o nim w VIII wieku, a o pierwszych kamiennych budowlach – w IX wieku. Prawdopodobnie były to chrześcijańskie świątynie. W X wieku funkcjonowało tutaj w pełni rozwinięte miasto handlowe. Przez Wełtawę przerzucono drewniany most, który został zniszczony przez powódź w 929 roku. Liczne powodzie podmywały coraz więcej budynków. W kronikach Kosmasa Praskiego wspomina się o powodzi z 1118 roku, kiedy to wiele budynków zostało zmytych.
Aby wyobrazić sobie prawdziwy poziom budynków Pragi, warto odwiedzić wycieczkę w Ratuszu Starego Miasta, która poprowadzi Cię fragmentem starożytnej romańskiej ulicy. I zrozumiesz, w jakim niebezpieczeństwie żyli mieszkańcy Pragi. W tamtych czasach zaczęło się formować Rynek Staromiejski (Staroměstské náměstí), gdzie odbywał się handel. W innych miejscach handlowano warzywami i owocami (Ovocný trh) oraz węglem (Uhelný trh).
W 1172 roku przez Wełtawę zaczęto budować nowy most, nazwany na cześć Judyty, żony króla Władysława II. Samodzielność zarządzania miasto uzyskało w latach 1232-34. W latach 1230 lokator Eberhard założył miasteczko Havel (lub Nové město u sv. Havla), które miało niezależność prawną do 1287 roku. Król Wacław I, ze względu na zagrożenie najazdów tatarskich, nakazał wznosić mury wokół Starego Miasta. Zmuszał do pomocy mnichów z licznych klasztorów. Z nadejściem dynastii Luksemburgów skład narodowy zaczął się zmieniać, germanizować.
Rozkwit i burzliwe czasy Starego Miasta
W pierwszej połowie XIV wieku zaczęły formować się cechy. W centrum mieszkali najbogatsi ludzie, na obrzeżach, bliżej murów, tłoczyli się najbiedniejsi. Miasto się zmieniało. W 1338 roku król Jan Luksemburski w końcu pozwolił na założenie ratusza, którym stał się dom kupca Wolffina z Kamena. Obok wzniesiono wieżę, do której zamontowano pierwszy zegar. Miasto uzyskało szereg przywilejów, czasem dziwnych. Na przykład zalecano karanie osób, które pożyczały pieniądze dzieciom bez zgody rodziców.
Za panowania Karola IV na Starym Mieście powstał Uniwersytet, a także rozpoczęto budowę Mostu Karola na miejscu dawnego mostu królowej Judyty. Wkrótce Stare Miasto przejęło funkcję zbierania podatków za przejście przez most (tradycja ta utrzymała się do XIX wieku), a także odpowiadało za jego naprawę, o czym świadczy ustawienie rzeźby rycerza Bruncvika z herbem miasta. Król Wacław IV zdecydował się przenieść z Zamku i zbudował sobie rezydencję w pobliżu dzisiejszej Bramy Prochowej. W 1348 roku rozpoczęto budowę Nowego Miasta i tam zaczęli wyprowadzać się mniej zamożni mieszczanie i Czesi, podczas gdy w mieście pozostała bogata elita, zazwyczaj pochodzenia niemieckiego. I chociaż istniała zjednoczona rada miejska, między Starym a Nowym Miastem dochodziło do napięć. Właśnie z tamtych czasów pochodzi Królewska Droga, która prowadzi ulicą Celetną, Karlovą, przez Most Karola na Małą Stranę i dalej na Hrad.
W czasach wojen husyckich, mimo przewagi radykałów w radzie, miasto miało bardziej umiarkowane poglądy, za co jego mieszkańcy zostali nazwani utrakwistami. Razem z innymi miastami Stare Miasto utworzyło Związek Praski. Właśnie zwycięstwo utrakwistów nad sierotkami pozwoliło zakończyć wojny husyckie i rozpocząć względnie spokojne życie. W 1556 roku jezuici zaczęli budować Klementinum, instytucję edukacyjną, która z czasem rozrosła się do dużego kompleksu.
W połowie XVIII wieku stare mury zostały zburzone, a na miejscu fos wytyczono szerokie ulice. Ze starych wież pozostały tylko trzy, dwie z nich można dość łatwo znaleźć.
Jak dotrzeć do Starego Miasta
Do Starego Miasta można dotrzeć z różnych miejsc. Przede wszystkim – to stacje metra Staroměstská i Můstek linii zielonej, a także Náměstí Republiky i Můstek linii żółtej. Oprócz tego, można tu dojechać z różnych części miasta licznymi trasami tramwajowymi i autobusowymi. Zwiedzanie najlepiej rozpocząć od Bramy Prochowej i najpierw przejść się Drogą Królewską, następnie wcielić się w kupców, a na końcu poświęcić uwagę licznym bocznym uliczkom i innym miejscom podczas dodatkowych wycieczek.